با تعجب و تحقیر می فرمایند که چرا؟ عرض می کنیم که حسب اطلاع بسیاری از نویسندگان، شاعران، ادیبان و هنرمندان میهن نیز پس از کودتای بیست و هشت مرداد جملگی به اعتیاد پناه بردند. در این لحظه نگاهشان بسیار خاص می شود. ما اما می گوییم خیالشان راحت باشد به قول حاجی واشنگتن ما نه عرضه ی خدمت داریم، نه جرئت خیانت! به هرحال اعصاب و روان و اینها که هیچ خود آقای فیزیولوژی هم باید از مقداری جسارت، حوصله و انگیزه جهت مصرف، چه به صورت گاه به گاه و چه به صورت مدام، برخوردار باشد. که از این یکی هم به حمدلله و به مدد تلاش های صادقانه و شبانه روزی خودشان و همکارانشان بی بهره ایم. چشم ها را باید شست (با اسید ِ سلفوریک البته!!)... کلا باید ندید... با همه مردم شهر... زیر باران اشک و باتوم... به کف جوی خیابان باید رفت... دوست را در سایر جاها! زیر برخی امور!! باید دید...! چرت می گوییم، بسکه مغزمان نم کشیده است از خیسی ِ هرروزه ی چشم های هرزه ی کورمان... درست میشود غصه نخورید مگر نشنیده اید که بزک نمیر بهار میاد خربزه + خیار میاد، خیلی چیزای دیگه هم میاد. نمیرید لطفا چه در درگیری چه از حرص. درست میشود ایشالله ولی تنها مشکلش اینست که بعداْ البته!!! دل پر است از هجو و هزل و هرچه هست! در مورد بدیهی ترین مسائل مربوط یا نامربوط به موضوع درس که سوال کنی استاد خیلی خوشش می آید و ضمن اینکه نمره ی کاملی پیشکش می کند خیلی هم به نظرش می آید که دانشجوی فهیمی دارد. آن بدبختی هم که ساکت نشسته و به شعور نداشته ی خودش و جمعیت حاضر احترام می گذارد و با کلاس در خوردن برخی چیزها همراهی نمی کند بچه ی خیلی بدی است که از بس خودش را نگه داشته از شدت بیجایی ناچاراْ در زندگیش جیش کرده است! اساسا مشکل هم همینست. بعضی ها شعورشان نمی رسد که در کلیه ی روابط دو نفره و چند نفره اعم از عاشقانه و عاطفی تا روزمره و معمولی باید سیاست به خرج داد نه اینکه حتما اصول خاصی را رعایت کرد. یعنی مثلا باید از بعضی کلمات استفاده نکرد و یا از بعضی های دیگر کلا خیلی استفاده کرد مثل مثلا به ترتیب "برخی از چیز ها" را خوردن و "استپ بای استپ". اینطور که باشی، کلا هم دل همه به دست می آید و هم خیلی پسر ِآقا یا دختر ِخانوم و با شخصیتی جلوه می فرمایی و هم می توانی دقیقا همان استپ بای استپ برخی نقاط افراد را -اعم از همان معشوق! و معطوف! یا مرموز! و معمول! را- به هر میزان که خواستی هر سال و هر ماه و هر هفته و هر شب و روز به برخی از حالت ها دچار کنی و آن ها هم جسماْ و روحاْ مسرور خواهند بود از این لطف بیدریغ غیرقابل جبران. در این میان البته آن ها که توانایی نعره زدن و نشان دادن ناراحتی و ناخرسندی شان را هم دارند که دیگر خیلی خوش به حال تر هستند چون از این طریق نیز احترام فوق العاده ای در انواع اجتماعات دو نفره و چند نفره اعم از همان عاشقانه و عاطفی تا روزمره و معمولی کسب می کنند که کلا تا ابد الدهر از عهده ی آن احمق هایی که در خوردن برخی چیزها همراهی نمی کنند خارج است. پ.ن: از چاپ این پست عذرخواه و شرمسارم. کاسه ی صبر که هیچ دریا هم گاهی سونامی دارد! همه ی ابنای بشر رفته اند این راه را. اما از آنجا که ما همیشه یک چیز دیگریم! باید خودمان از اول چرخ را چارگوش بسازیم و بعد به هزار آزمون و خطا دایره را اکتشاف کنیم ان شاءالله!!
اندازه گیری فاصله زانو تا مایو شنای یک زن جوان، سال 1922 بر اساس قانون این فاصله نمیبایست بیشتر از پانزده سانتیمتر باشد در تصویر بیل نورتون افسر پلیس در ساحل واشنگتن در حال اندازه گیری هستند! می گوید به گمانم باز مرا آمده است نیت تغییر، که تمام گذشته صف کشیده است به دریافت دیه و تعزیر. علی الظاهر هرقدر هم که مُصر تر باشی مسقّف تر است! یعنی سقفش بیشتر و از عهده ی پرداخت برون است!! هدایت هم که مرده و سبیلش برچیده و همه گمراهانیم ...! القصه لیک صدای آدم شدن می آید. می فرماید: "بمیرم برایت، بی ما چگونه ای؟!" گفت چیَه؟ گفتم کاش... گفت: هه!... حالا من "فراموشی واجب"ام، مست می کنم، تو چته اوور دوز کردی محتسب؟!!! اما کاش بزی بودم ... در طویله ای دموکراتیک!! کار به مرام و مسلکش هم که نداشته باشی، دستکم بر سلیم النفس بودنش دوست و دشمن صحه گذاشته اند و می گذارند. سال ها پیش که انقلابی گری مد بود و او را هم چیزی نمانده بود به مسلخ ببرد کمااینکه در برخی موارد هم برد، با همان نگاه متین و درست و مدارا منش و قانون مدارانه اش گفته است: "... تا دو روز دیگر عمر نخستین مجلس شورای اسلامی که اینجانب عضو آن بودم و از مزایای این عضویّت، از جمله مصونیّت پارلمانی برخوردار بودم به پایان میرسد. از پسفردا من نیز مانند بقیّه موکّلینم قابل تعقیب و بازداشت و تأدیب هستم. به همین دلیل نیز با استفاده از فرصتی که رئیس مجلس در اختیار بنده گذاشتهاند میخواهم به اطّلاع برسانم که اگر در روزهای بعد شاهد گردیدید که بنده را بازداشت کردند و بعد با تبلیغات و سر و صدا اعلام نمودند که بنده جهت بعضی توضیحات و روشن نمودن حقایق در تلویزیون ظاهر خواهم شد و در صورتی که دیدید آن شخص حرفهایی غیر از سخنان دیروز و امروز میزند و مثل طوطی مطالبی را تکرار میکند، بدانید و آگاه باشید که آن فرد مهدی بازرگان نیست." فارغ از اعتقادمان به درستی یا نادرستی مشی و منش بازرگان باید دید وقتی او چنین می گوید حجت بر همه ی حبس کشیدگان میانسال امروز که شوری انقلابی و سری پر ز باد داشتند دیروز، تمام است و بر آنها حرجی نیست. استخوان هم که نخواهیم لای زخم بگذاربم و از نقش همین ها در باب شدن برخی جریانات بگوییم، با چشمان اشکبار و نگران باید گفت: "به امید آزادیشان" "آنکه می خندد خبر هولناک را نشنیده است." برتولت برشت تکرار جمله ی زیبا و عمیق آقای برشت گاهی نشان از فهم نقل کننده و عمیق بودنش دارد. اما از آنجا که تکرار طوطی واره ی این قبیل جملات را نشانه ی روشنفکری و فهم نمی دانم با اجازه ی آقای برشت که به او ارادتی ویژه هم دارم با استفاده از کلام زیبای ایشان چند جمله می نویسم که به نظر خودم اگر نغز و پرمعنی هم نباشند، دستکم پُربیراه و سطحی هم نیستند: آنکه می خندد خبر هولناک را کاملا شنیده است آنکه می خندد کلا خبر هولناک را شنیده است آنکه می خندد کلا خبر هولناک شنیده است آنکه می خندد هر روز و شب و هر دم و هر لحظه خبر هولناک را شنیده است آنکه می خندد کلا فقط خبر هولناک را می شنود. آنکه می خندد .... جمله های بسیاری بر همین نسق می توان نوشت که چندان هم پربیراه نمی گویند. به هرحال انگار چیزهای مهم زندگی در جاهای دیگرست آنطور که می گویند، نه در فهم و فکر. و توصیه ی موکد دارند که نباتی باشید و نباتی رشد کنید تا کمتر بفهمید و زندگی مناسبی داشته باشید.۱
۱: نصیحت داریوش غریب زاده برنده ی سیمرغ بلورین جشنواره فجر در بخش فیلم کوتاه و تجربی که می گفت مایلم فرزندانم نفهمند و نباتی رشد کنند درسشان را بخوانند پستی و منصبی بگیرند و زندگی راحتی داشته باشند تا مثل من اسیر زیر زمین چاپخانه و کارگری نشوند. آنهم به کوله باری از احساس و فهم اضافه! (فهم اضافه اصطلاح خودم است البته!) پ.ن: حسب اطلاع جناب آقای عبدالحسین شریفیان مترجم شهیر شهر ما به علت بیماری در سن ۸۳ سالگی در تهران در گذشت. وی مترجم اغلب آثار هرمان هسه بود و یگانگی در کارهایش مشهود. فردا بعد از ظهر مراسم یابودی از آن شخصیت به یاد ماندنی در شهر ما برگزار خواهد شد که جزییاتش توسط اعلان ها به اطلاع عموم رسانده می شود.
ّ«مهندس مهدی بازرگان در آخرین جلسهی دورهی اوّل مجلس شورای اسلامی»
چون یک غریب به ساحل تو آمدم
چون میهمان در خانه تو ماندم
و چون دوست خانه ات را ترک میکنم"
